Ethiopia na Eritrea zimepeleka vikosi vingi kwenye mpaka wao wa pamoja, hatua ambayo imeongeza hofu ya vita kamili kati ya mahasimu hao wa kihistoria, kwa mujibu wa wafuatiliaji wa migogoro na watu wenye uhusiano na makundi ya wanamgambo katika eneo la Tigray, kaskazini mwa Ethiopia. Taasisi za ACLED na International Crisis Group zinasema majeshi hayo mawili sasa yako katika umbali wa kuweza kushambuliana.
Kwa mujibu wa ACLED, mashambulizi ya mizinga na mapigano ya silaha yametokea karibu na mji wa Badme tangu wiki iliyopita, wakati jeshi la Ethiopia likijaribu kuwaondoa waasi wa Tigray karibu na mpaka. ACLED inasema kwamba Novemba 12 droni za Ethiopia zililenga maeneo yanayoaminika kuwa ya Eritrea, Eritrea ikajibu kwa mizinga, na siku iliyofuata majeshi hayo yakapambana upande wa Ethiopia. Hata hivyo, madai hayo hayajathibitishwa kwa uhuru, na mtu wa karibu na wanamgambo wanaoiunga mkono serikali ya Ethiopia alikanusha kuwepo kwa mapigano.
Mashahidi na serikali ya Ethiopia wanadai vikosi vya Eritrea viliingia Tigray mapema Oktoba kuwaunga mkono waasi, lakini Eritrea imekanusha na kuishutumu Addis Ababa kwa kutafuta kisingizio cha kuivamia. Waziri wa Habari wa Eritrea, Yemane Gebremeskel, alilaani kile alichokiita “propaganda” kutoka chama tawala cha Ethiopia, bila kugusia moja kwa moja taarifa za mkusanyiko wa majeshi au mapigano. Wasemaji wa serikali ya Ethiopia hawakujibu mara moja maombi ya kutoa maoni.
Mapigano yaliyozuka Septemba kati ya serikali ya shirikisho ya Ethiopia na waasi wa Tigray yamezua hofu ya mzozo mpana katika Pembe ya Afrika, huku Ethiopia ikizishutumu pia Sudan na Misri kwa kuwaunga mkono waasi. Eritrea, Sudan na Misri zote zinakanusha madai hayo.
Mchambuzi wa International Crisis Group, Magnus Taylor, alionya kwamba mapigano kati ya jeshi la Ethiopia na waasi karibu na mpaka yanaweza kuongezeka. “Hili linaweza pia kuivuta Eritrea zaidi katika vita upande wa Watigray – hali hatari ambayo inaweza kusababisha mzozo wa moja kwa moja kati ya Ethiopia na Eritrea,” alisema.
Nchi hizo mbili zilipigana vita vya mpaka kati ya mwaka 1998 na 2000 vilivyoua makumi ya maelfu ya watu, chanzo kikiwa mzozo juu ya mji wa Badme, ambao baadaye tume ya mipaka ya Umoja wa Mataifa iliamua kuwa uko ndani ya Eritrea. Eritrea ilikuwa jimbo la Ethiopia kwa miongo mitatu kabla ya kupata uhuru mwaka 1993, na leo nchi hizo zinatenganishwa na mpaka wenye urefu wa zaidi ya kilomita 1,000.
Ethiopia na Eritrea zilisaini mkataba wa amani mwaka 2018 na zilipigana upande mmoja katika vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Tigray vya 2020–2022. Hata hivyo, uhusiano wao umezorota tangu hapo, huku Asmara ikiyachukulia madai ya Waziri Mkuu Abiy Ahmed kwamba nchi yake isiyo na bahari irejeshewe njia ya kufika baharini kama tishio la uchokozi lililojificha. Abiy amesema Ethiopia inakusudia kupata njia hiyo kwa njia za amani.
Comments
0